وفادار به قلم باشیم
هفته گذشته نقدی از اجرای گروه دستان در روزنامه همشهری چاپ شد.
قصد داشتم که نقدی مفصل از اجرای این برنامه بنویسم ولی از آنجا که حضرات و زعمای هنر موسیقی آنقدر آستانه نقدپذیری شان پایین آمده که اصلا تاب هیچ نکته باریک تر از مویی را ندارند منصرف شدم و فقط در حد یکی دوجمله در یکی از نشریات به ضعف مهم آن کنسرت و البته با اشاره به نقطه قوت اش (ریتم و نوازنده تنبک) مطلبی نوشتم.اما در اینجا و به این بهانه می خواهم به چند نکته اشاره کنم:
اگر ما نقد و یا یادداشتی را در باره یک برنامه موسیقی - و یا هربرنامه دیگری-بخوانیم که همه چیز را قلب کرده باشد و نکات ضغف و مردود را اصلا ننویسد و یا مقبول و خوب جلوه دهد چه اتفاقی می افتد؟
این روش در وهله اول گمراه کردن مجریان برنامه است هرچند که آنها خوشحال شوند و برای نویسنده هم دست بزنند اما از نکات ضعف خود بی خبر می مانند - در وهله دوم خیانت به خوانندگان و کسانی است که به آن کنسرت نرفتند و می خواهند با خواندن گزارش از چند و چون آن مطلع شوند و دست آخر هم ارائه و معرفی توانایی ها ی خود(نویسنده) نزد اهل فن و صاحبنظران - بویژه آنهایی است که کنسرت را از تردیک دیده و شنیده اند و درنتیجه بی اعتبار شدن آن قلم است.
اصولااگر ما می بینیم که که نام برخی منتقدان جهان با نام بسیاری از بزرگان هنر برابری می کند به خاطر تعهد آن منتقد و ارزشی است که او برای قلمش قائل شده است.
به هرحال در اینجا باز به چند نکته دیگر در باره این کنسرت اشاره می کنم.کنسرت گروه دستان مثل بسیاری از کنسرت های دیگر واجد نکات ضعف و قوت بود. البته باید اذعان داشت که همه نکات قوت این کنسرت به گروه دستان و شخصیت هنرمندان آن باز می گردد که منیت را کنار گذاشته اند وبا هم صمصمی اند. این نکته در موفقیت یک گروه خیلی خیلی مهم است ... استفاده از تنوع ریتم های ساده و لنگ و ترکیبی و اجرایی دقیق و پرصلابت و نوانس های گوشنواز و چفت و بست های خوب بین قطعات و...همگی موجب شده بود تا کار این گروه در حد اجراهای زنده و کنسرت بزرگ جهانی ارزیابی شود ولی عمده ضعف آن به قطعات با کلام و تلفیق های نا درست شعر و موسیقی باز می گشت. بعد از آن نحوه اجرای خواننده نا مناسب و غیر متعارف بود.اجرای موسیقی ایرانی آداب مخصوص خودش را دارد .کوچکترین حرکت اضافه خواننده قابل گذشت نیست .نوع نگاه و حتی زاویه دید و حالت چشم و....خواننده در موسیقی ایرانی تعریف شده است اگرچه ممکن است این تعاریف در هیچ کتابی نیامده باشد. صدای خواننده و تحریر های او و اوج و فرودش نباید به شنونده برنامه زنده استرس وارد کند و توجه او را از کل موسیقی به اجزا و میمیک صورت خواننده جلب کند. مواردی از این دست به کل برنامه کنسرت دستان لطمات کلی وارد کرده بود....بقیه اش را می گذاریم برای فرصتی دیگر...